Hiru lankide bildu ginen, gaur zortzi, euskarazko urriko azterketak prestatzen hasteko. Izan ere, irailean ez baina, urrian dira euskarazko azterketak, bigarren deialdian.

Lankide batek testu bat mahairatu zuen: Orioko arraunlari Ibon Gaztañazpik idatzitako zutabea -Etzi, 1989-, bezperan Berria egunkariak plazaratua. Hango grazia eta poesia!

Ibonek kontatzen zuen nola 1989an, hamaika urte zituela, joan zen hamahiru urteko lagun batekin Oriotik Donostiara, Igeldon barrena, Kontxako estropadetako kanporaketa ikustera. Eta nola, bidean, ikusi zuten bazter batean auto bat geldi eta bertan «bikote bat arraun txikiarekin hamarrekoak jotzen».

Barre egin genuen hirurok. Argi zegoen zer jotzen ari zen bikotea. Baita arraun txikia zer den ere. Baina zer ote hamarrekoa? Esaldiaren plegu guztiak jiratu genituen: linguistiko, testual, testuinguruko... Ez alferrik!

-Zer iruditzen testua? -galdetu zuen lankideak-. Azterketetan erabil daiteke? Zein mailatan? Entzumena ala irakurmena neurtzeko?

Nire arreta, ordea, «hamarreko» hartan zegoen ordurako. Eta ez nuen onik izango, hura deszifratu arte. Zarautzera iritsita, baserritar adiskide batekin topo. Azaldu nion, ba, zertan ari nintzen; eta aire harrapatu hark «bikote bat arraun txikiarekin hamarrekoak jotzen» haren esanahia. Baita, barrez, azkar asko argitu ere hamarrekoena.

-Zera: hamarreko tandak. Patroiak arraunlariei eskatzen dizkien ekinaldi berezi horiek: bat, bi, hiru... Oriotar horiek asmatzen ez dituztenak!

Goizean baino ere barre handiagoa egin nuen. Behin behar eta, lezio ederra hartua dugu euskara-aztertzaileok.

PELLO ESNAL

Iturria: www.diariovasco.com

Hurrengo artikulua irakurri ondoren, egin ezazu testuaren gaineko laburpena, eta kontuan izan gehienez ere 40 hitz eduki behar dituela zure lanak. 

1989ko abuztuaren 31, osteguna; goiko argazkiko lehorrak 11 urte, eta Egoitz adiskideak 13. Bazkalondoan, egunero bezala, bizikletarekin geratu ginen, planik ez eta herrian bazterrak nazkatzea baino zeregin hoberik gabe. Gazteenari bururatu zitzaion ideia: Igeldotik barrena Donostiara joatea, bizikletaz, Kontxarako sailkapen estropada ikustea. «Konforme». L formako aulkia zuen BH urdina eta marka bereko bizikleta arrosa hartu eta aurrera! Mendiko bideetan gora, kapitalera. Txanka, Andu, Aizperro, Sabe, Polipaso, Igeldo, Antigua... Kaira iritsi arte. Bidean, orduan garrantzi handia izan zuen ezustekoa gertatu zen: Itzaiztik Bentara daraman bidezidorraren bazterrean geldi zegoen autoko leihotik begiratu, eta, bizitzan lehen aldiz, gertutik bikote bat ikusi genuen arraun txikiarekin hamarrekoak jotzen.

Kontua da sasoi hartan batere sasoiko ez zebilen herriko trainerua sailkatu egin zela, eta bi mukitsuok pozak zoratzen itzuli ginela herrira, N-634 kamiotik. Ilunduta, bustita, auto batek laguna lurrera bota ondoren eta ongietorriaren izuz iritsi ginen etxera, 22:30 aldera. Gure amaren aurpegia!

Bikote heterosexualen arteko genero-indarkeriari aurre egiteko proposamen garbia eta zakarra azaltzen du Iñaki Segurolak, irratsaio honetan. Filologoaren esanetan, biolentziaren erabilera orekatua, tamainakoa, komenientziazkoa, bi aldetakoa, jasangarria eta  iraunkorra beharrezkoa da, batzuen pitokeriaz eta besteen alukeriaz bukatzeko.

http://www.ikasbil.net/audio/genero_indarkeria_070328_1634.mp3

Oharra: Klikatu helbidea.

Azkoitiako Udalak berriki plazaratu duen logo korporatiboarekin, oso haserre agertu da Iñaki Segurola. Euskarazko logoak “Azkoitia, Kultura eta artearen txokoa” du izena. Erderazko logoak berriz, “Azkoitia, universo del arte y la cultura” izendatu dute boterean dauden handiustek.

http://www.ikasbil.net/audio/azkoitixe_070329_1649.mp3

Oharra: Klikatu helbidea.

Hurrengo artikulua irakurri ondoren, egin ezazu testuaren gaineko laburpena, eta kontuan izan gehienez ere 40 hitz eduki behar dituela zure lanak. 

Erraustegiak martxan jartzeko asmoak eztabaida sutsua piztu du gizartean. Aldeko eta aurkako iritziak entzun ahal izan dira komunikabideetan, foroetan, kalean eta etxeetan.

Nolanahi ere, oso gutxi entzun da arazoaren muinaz. Alegia, galderak ez luke izan behar zer egin zaborrarekin, erre ala ez erre. Oinarrizko galdera hau da: zer egin zabor gutxiago sortzeko? Ez da galdera hutsala; hondakinen sorrera murrizteko posible da neurri zehatzak eta eraginkorrak hartzea. Adibidez, Belgikan zigortuta dago produktuei behar baino bilgarri gehiago jartzea. Horren ondorioa antzemateko modukoa izango da, bilgarriak etxeko hondakinen herena baitira hemen.

Berez, hiri-hondakinak kudeatzeko planetan ere aipatzen da helburua “zero zaborra botatzea” dela. Hori lortzeko, hainbat neurri ere proposatu dituzte. Besteak beste, enpresekin eta erakundeekin hitzarmenak sinatzeko asmoa dute, erabiltzen dituzten poltsak eta ontziak berriro erabil ditzaten; postontzietara iristen den publizitatea arautu nahi dute; herritarrak sentsibilizatzeko jarduerak sustatuko omen dituzte...

AEBetako unibertsitate batean 32 pertsona erail ditu gazte batek. Gazte horrek bere buruaz beste egin du jarraian. Gertaera latz horiek suertatu eta gero, guztia dakiten eta azaltzen duten sasi jakintsu eta aditu agertzen dira milaka arrazoi eta faktore ezberdinak emanez. Idazlearen iritziz, ordea, arma gehien duen Estatua imitatzen saiatzen da gizabanako armatua.

http://www.ikasbil.net/audio/orojakileak_070427_1139.mp3

Oharra: Klikatu helbidea.