FiloBlogia

Aspalditik nuen asmoa liburu hau blogera ekartzeko. Oraindik ez dut eskuartean izan, baina hari buruz irakurri ditudanak iritzi onak besterik ez dira izan:

Itúrbide Diaz, Javier. Escribir e imprimir. El libro en el Reino de Navarra en el siglo XVIII. Iruñea: Nafarroako Gobernua, 2007. 446 or. Liburua + CD-ROM. ISBN: 978-84-235-2967-4.

Inork irakurri badu, oso eskertzekoa litzateke haren iritzia erantzunetan uztea.

Argibide gehiago:

• Bibliofilia (liburuaren berri laburra)
• Grafosfera (kapitulu bakoitzaren laburpena)

Rudolf P. G. de Rijk euskalari holandarra 2003an hil zen, euskarari buruzko hainbat lan bikain idatzi ondoren.  Horietako asko The lingua vasconum: Selected writings liburuan bildu ziren 1998an (ASJUren gehigarriak, XLIII).

Bere bizitzako azken urteetan, de Rijk euskara batuaren gramatika didaktiko bat prestatzen ari zen, baina 27 kapitulu bakarrik osatu zituen eta lana amaitu gabe utzi zuen. Orain, haren alargun Virginia de Rijk-Chan-en ahaleginei esker, The MIT Press-ek argitaratu du gramatika-liburua: Standard Basque: a progressive grammar.

Alargunak ez ezik, gramatika argitaratzeko prestaketan Armand De Coene eta Fleur Veraart-ek ere parte hartu dute; halaber, Cornell University, Leiden University eta Euskal Herriko Unibertsitateko hizkuntzalarien laguntza izan dute. Hitzaurrea Pello Salaburuk idatzi du.




Hona Standard Basque gramatika-liburuaren aurkibide osoa (aurkibidearen bertsio osoa PDF formatuan jaitsi daiteke):

	Map of the Basque Country	xvi
	Foreword (Pello Salaburu)	xvii
	Acknowledgments (Virginia de Rijk–Chan)	xxiii
1	Introduction; Orthography and Pronunciation; the Basque Noun Phrase	1
2	More about the Basque Noun Phrase	25
3	The System of Locative Case Endings	49
4	The Syntax of Location Nouns	69
5	The Grammar of Adnominal Forms	89
6	Personal Pronouns; Synthetic Conjugation of Intransitive Verbs	111
7	Periphrastic Conjugatlion of Intransitive Verbs	135
8	Modal Particles; Topic; Focus and Constituent Order	161
9	Synthetic Present of Transitive Verbs; Ergativity; Demonstratives	187
10	Synthetic Past of Transitive Verbs; Universal Quantifiers	213
11	Adverbs of Manner and Degree	233
12	Transitivity	259
13	The Partitive; the Verb egin and Its Complements; gabe	289
14	Object Complements of *edun ; Modal Verbs	317
15	Dative Agreement; Reflexives and Reciprocals	343
16	Causatives and Gerundives	375
17	Conditionals; the Prolative	413
18	Direct and Indirect Questions; Finite Complement Clauses	439
19	Relative Clauses	471
20	Time Adverbials	509
21	The Subjunctive	547
22	Imperatives and Jussives	569
23	Causal, Explanatory, and Concessive Clauses	599
24	Expressing Potentiality	635
25	Complex Predicates; Transitive Predication and Predicatives	671
26	Comparatives	699
27	Use of the Instrumental Case	737
	The Unfinished Chapters	799
28	Indefinite Pronouns and Related Matters; the Synthetic Future Tense	781
29	Allocutive Verb Forms and Their Use; Nonfinite Sentential Complements	809
30	Coordination	829
31	Compounds	853
32	Reduplication; Parasuffixes, Prefixes, and Paraprefixes	877
33	Additional Derivational Suffixes	897
	Key to the Exercises	925
	Vocabulary	953
	A. Basque-English	953
	B. English-Basque	981
	Bibliography	995
	Abbreviations	995
	A Note on the Biblical Sources	995
	A. References	996
	B. Sources	1002

Arestian jakin genuen Euskaltzaindiak Leizarragaren Testamentu Berriaren ale bat erosi zuela, Sotheby's enkante etxe britaniarrarekin akordio batera iritsi ondoren.

Oraingoan, Eusko Ikaskuntzak eta CAN-Nafarroako Kutxak sarean jarri dute bigarrenak 1995ean erosi zuen Leizarragaren Testamentu Berriaren alearen faksimilea.


Egia esanda, Euskomediako orri baten bidez sareratu dutena (entzuteko musikaz aparte), bi PDF artxibo izan dira: batetik, Testamentu Berriaren faksimilea (PDF, 102 Mb) jaitsi daiteke eta, bestetik, iaz faksimilea liburu gisa argitaratu zenean Leizarragaren testua lagundu zituzten honako lau ikerketa hauek (PDF, 756 Kb) jaitsi daitezke.

• Fernando Pérez Ollo: "El ejemplar regio de un libro real"
• Xabier Kintana: "Gure Testamentu Berriaren aurretiko zaharrak"
• Henrike Knörr: "Joanes Leizarraga: vida y obra"
• Txomin Peillen Karrikaburu: "La Réforme: un humanisme"
  

Leizarragaren testua sareratzeko lan handiegirik ez dute egin, bistan da. Hala ere, eskertzekoa da hain testu baliagarria denon eskura izateko aukera ematea.

Iturria:

• Eusko Ikaskuntzaren prentsa oharra

Unibertsitatean gero eta gehiago prestatzen dira aurkezpenak, PowerPoint edo haren antzeko programak erabiliz.

Hala, ugari agertu dira aurkezpen egokiak prestatzen laguntzeko aholkuak, gidak, dekalogoak, etab.

Nolanahi ere den, hemen proposatzen dudana aurrekoak bezain baliagarria (edo baliagarriagoa) begitantzen zait, eta askoz dibertigarriagoa, bide batez:

Como hacer una mala presentación

Eta Finlandia al da?:

"El secreto de los finlandeses"
Zernahi gisaz, alderdi beltza ere badu.

EHUko Euskara Institutuak proiektu handi bezain garrantzitsu biri ekin die: Sareko Euskal Gramatika eta Egungo Euskararen Hiztegia. Proiektuen helburua euskal gramatika eta hiztegia sarean jartzea da.

Sareko Euskal Gramatikak zenbait atal izango ditu, hala nola gramatiketan ohikoak diren fonetika, fonologia, morfologia eta sintaxia; baina, hauetaz gain, beste atal batzuk ere sartzeko asmoa dago: lexikografia, hizkuntzaren historia, dialektologia, hizkuntzaren jabekuntza eta prozesamendua, euskararen egoera eta erabilera... Azken buruan, euskarari buruzko entziklopedia bat izatea lortu nahi omen da.

Proiektu hau aurrera ateratzeko Espainiako Hezkuntza eta Zientzia Ministerioak 320.000 euro eman ditu eta EHUk 150.000 euro jarriko ditu; erakunde pribatuekin 140.000 euro hitzartuta daude eta beste zenbait iturritatik 180.000 euro lortzeko asmoa dute.

Proiektu osoa 2014rako amaituko badute ere, 2009ko irailean bertan zerbait izango omen dugu sarean, hedabideetan adierazi denez.

Egungo Euskararen Hiztegia, bestalde, Ereduzko Prosa Gaur-en corpusean oinarrituko da. Dagoeneko lagin bat dago sarean, F, G eta H letrak alegia; webgunean kontsultak egin daitezke eta baita letra bakoitzaren PDF artxiboa jaitsi ere.

Argibide gehiago:

• Euskarazko hiztegia eta gramatika 2014rako osorik Interneten jarriko ditu EHUk
• La UPV crea una gramática del euskera y un diccionario de libre acceso en Internet
• Egungo Euskararen Hiztegia

Eguneratzea (2008-01-20):

• Euskal hiztegi eta gramatika sortuko ditu EHUk, Internet bidez erabiltzeko
• EHUko Euskara Institutuak erabilpenerako gramatika eta hiztegia sarean jartzeko proiektu berria burutuko du

Duela urte bat:

• 2006-12-30: EHUren webgune berriaz lehen iritziak. Tamalez, artean salatutako arazo batzuk ez dira oraindik konpondu.
  
• 2006-12-28: EHUren oparia: webgune berritua bihartik aurrera.
• 2006-12-26: Lardizabalen gramatika berrargitaratu da. Laster eskuratu nuen ale bat (mila esker berriz, Beñat); ea noiz lortzen dudan Lazarragaren faksimilearena.
• 2006-12-22: Antzinako mezua. Gero esango dute Iruña-Veleiako aurkikuntzak ez direla ezagutzera eman...
  
• 2006-12-19: BIZKAIe!-n elkarrizketa egin didate.
  
• 2006-12-13: Beatriz Fernandezek auto istripua izan du.
  
• 2006-12-10: Hilaren 15ean aurtengo azken tesi defentsa. Annus mirabilis izan zenaren azkena.
  
• 2006-12-07: Barrutiaren lana berriz antzeztuko da. Eta aurten ere antzeztu da.
  

Duela urte bi:

• 2005-12-29: Naberani erantzunez (II): nabaria zer den.
  
• 2005-12-29: Naberani erantzunez (I): antzekotasunak zertan diren.
  
• 2005-12-28: Asko pentsatu ondoren.... Batzuei ez zien batere graziarik egin, zer egingo diogu...
• 2005-12-24: Erronkarierazko eguberri-kanta bat.
  
• 2005-12-22: Quosque tandem... Josu Naberani erantzunez hau ere. Eztabaida luzea sorrarazi zuen (37 erantzun) eta gero Izenen Oihanean blogera pasatu zen, gaia toponimiaren eremura lerratu zelako; han beste 114 erantzun izan dira.
  
• 2005-12-14: Klasikoen Gordailuak zortzi liburu gehitu ditu.
  
• 2005-12-08: Bloggerretik ekarritako iruzkinak. Etxe-aldaketarekin iruzkinak desordenaturik geratu ziren; mezu zaharren batekoak irakurriz gero kontuan hartu behar da.
• 2005-12-06: FiloBlogiak helbidea aldatu du. Hala ere, Blogger-en boterea handia da eta oraindik bilaketa askotan Blogger-eko mezu zaharrak Blogarikoak baino gorago agertzen dira; pena da.
• 2005-12-04: Merriam-Webster hiztegi irekia. Mezua idatzi nuenean, 2.500 sarreratik gora zituen; egun, 13.000tik gora.
• 2005-12-03: X-ren Nazioarteko Egunak.

Eta duela hiru urte:

• 2004-12-24: Zorionak eta urte berri on!
  
• 2004-12-04: Izioqui dugu, Lazarraga! Kazetari baten beste perla bat.

1. Hasita ditudan egitasmo guztiak amaitzea.









Inspirazio-iturria:

• Microsiervos